Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği (IATA – International Air Transport Association), bir havayolu şirketinin türbülansları tahmin etmek ve kaçınma kabiliyetini artıran,  katılan havayolu şirketleri tarafından oluşturulan türbülans verilerini gerçek zamanlı olarak bir havuzda toplayan ve paylaşan Türbülans Farkındalık veri kaynağı sistemini devreye sokmuştur.

Günümüzde havayolu şirketleri türbülanslı ortamları belirlemek, türbülanslı ortamlardan kaçınmak ve türbülansın olumsuz etkilerini azaltmak maksadıyla sadece pilot raporları ve hava durumu tavsiyelerine bağlıdırlar. Bu veriler etkili ve faydalı olsalar da veri kaynaklarının farklı ve dağınık olmaları, mevcut bilgilerin seviye ve kalitesindeki uyumsuzluklar, sadece gözleme dayanmaları ve bölgesel belirsizlikler nedeniyle bazı sınırlamalara sahiptir. Örneğin bir pilotun türbülansı rapor ederken kullanabileceği; hafif, ılımlı veya şiddetli skalasından başka standart bir şiddet seviye skalası bulunmamaktadır ve bu gözlemler de pilot deneyimi ve hava aracının büyüklüğüne bağlı olarak çok büyük farklılıklar gösterebilmektedir.

Türbülans Farkındalık programı, katkıda bulunan birçok havayolu şirketinden verileri toplayarak ve bir kalite kontrol mekanizmasından geçirerek endüstrinin türbülansları tahmin edebilme ve kaçınma imkân ve kabiliyetini artırmaktadır. Katkı sağlayan havayolu şirketleri tarafından sağlanan türbülans verileri tek bir havuzda toplanmakta ve bütün havayolu şirketlerinin kullanımına sunulmaktadır. Toplanan bütün türbülans verileri, havayolu şirketlerinin sevk merkezleri ve hava aracındaki ikaz sistemlerine gönderilerek faydalı ve kullanılabilir bilgiye dönüştürülmektedir. Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliğinin uygulamaya koyduğu Türbülans Farkındalık sistemi ile gerçek zamanlı, ayrıntılı ve süzülmüş verilerden oluşan türbülans bilgileri, türbülanslı ortamlardan kaçınmalarını sağlamak maksadıyla uçuşta olan pilotlara ve havayolu şirketlerinin sevk merkezlerine gönderilmektedir.

İklim değişikliğinin hava paternlerini değiştirmeyi sürdürmesine paralel olarak türbülansla başa çıkmanın zorluğunun da giderek artacağı beklenmektedir. Türbülanslı ortamlar, uçuş emniyeti ve etkinliği ile verimliliğini olumsuz olarak etkilemektedir.

Federal Havacılık İdaresi (FAA – Federal Aviation Administration) verilerine göre türbülans, ölümcül olmayan kazalarda yolcu ve mürettebat yaralanmalarının en başta gelen nedenidir.

Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği, Türbülans Farkındalık sistemini geliştirme çalışmalarını halen sürdürmektedir. 2019 yılı süresince sistem testlere tabi tutularak katılan havayolu şirketlerinden geri besleme yoluyla elde edilen verilerle geliştirilmesine devam edilecektir. Türbülans farkındalık sisteminin bütün fonksiyonları ile 2020 yılının başlarında pilot ve havayolu şirketlerinin kullanımına sunulması planlanmaktadır.

Çevirenin Notları: Yazı aslına sadık kalınarak çevrilmiştir, orijinal metne aşağıdaki link üzerinden erişebilirsiniz.Sun Savunma Net sitesinde 14 Eylül 2016 tarihinde yayınlanan ‘‘Görünmeyen Tehdit: Türbülans’’ başlıklı yazıyı da okumanızı öneririm (https://sunsavunma.net/gorunmeyen-tehdit-turbulans/).

Türbülansın neden olduğu problemleri asgariye indirmek maksadıyla böyle bir çalışma başlatan Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliğini tebrik eder, bütün uçuculara emniyetli uçuşlar dilerim.

https://www.aerotime.aero/iatagmd/22176-iata-launches-turbulence-information-sharing-tool